Ölmeden önce okumanız gerekenler

[Julio_Iglesias]

Ölmeden önce okumanız gerekenler

Caretta Yayıncılık, “Ölmeden Önce Okumanız Gereken 1001 Kitap”ın uluslararası baskısıyla, kitap severlere bir başucu eseri armağan ediyor...

Kitapseverler için vazgeçilmez bir kaynak...


İSTANBUL - Pek çok farklı dile çevrilen ve sinema severler için tam anlamıyla bir referans kitabı olan “Ölmeden Önce Görmeniz Gereken 1001 Film” kitabının güncellenmiş 2. baskısının yayınlandığı bu günlerde Caretta Yayıncılık, “Ölmeden Önce Okumanız Gereken 1001 Kitap” kitap severlerle buluşturuyor. Yayın tarihlerine göre listelenen romanların ilki 850 yılında yayınlanan 1001 Gece Masalları; sonuncusu ise Alman yazar Daniel Kehlman’ın “Die Vermessung der Welt / Measuring the World” isimli romanı(2005). Kitapta, 1001 romanın yazarıyla ilgili kısa bilgiler, yazarın aldığı ödüller, romanın yazım ve yayın tarihi, özgün adı ve orijinal dili gibi bilgiler de yer alıyor.

Kitap, okumanın anlamı, neden okuduğumuz ve neleri okuyup neleri okumamamız gerektiği üzerine bir tartışmaya ve hararetli bir fikir alışverişine yol açacak gibi görünüyor. 960 sayfalık eser, bilgilendirici özelliğiyle tam anlamıyla bir referans kitabı olmasının yanı sıra, kendine özgü diliyle zevkle okunabiliyor. Kitaba yazılarıyla katkıda bulunanlar, ‘ölmeden önce hangi kitapları okumamız gerektiğine ilişkin uluslar ve kültürler üstü bir fikir birliği oluşturabilecek benzersiz bir liste üretmek gibi bir iddia içinde olmadıklarını’ söyleyerek, “Ölmeden Önce Okumanız Gereken 1001 Kitap”ın, kendisini sınırlandırıcı bir liste olarak sunmaktan ziyade, çok çeşitli ulusal bağlamlarda okumalar yapmaya dair tartışmaları özendirip çoğaltmasını amaçladıklarını belirtiyor.

Kitap, uluslararası okur kitlesinin; aralarında eleştirmenlerin, akademisyenlerin, roman yazarlarının, şairlerin, edebiyat gazetecilerinin de bulunduğu 156 yazarın kaleme aldığı metinlerle oluşturuldu ve liste büyük ölçüde, çeşitlilik barındıran bu okur grubunun bize romanın günümüzdeki görünümü hakkında söylediklerinden üretildi. Kitabın Türkçe’ye kazandırılmasında editörlük görevini Filiz Ülgüt üstlendi.

15 farklı dilde yayınlanan kitabın Türkçe’ye çevrilmesinde 8 farklı çevirmenin emeği var. Kitabın yayıncısı ise; Türk yayın hayatına sanatsal, tarihsel, sektörel alanlarda çok değerli kitapları kazandıran ve farklı kitap projeleriyle uzmanlaşan Caretta Yayıncılık.

“Ölmeden Önce Okumanız Gereken 1001 Kitap”ın genel editörlüğünü yapan Peter Boxall, kitap üzerinde çalışmanın kendisine roman türü hakkında pek çok şey öğrettiğini, aynı zamanda kitap sevgisinin ne denli bulaşıcı olduğunu, kitapların ne çok heyecan, dostluk ve keyif ürettiklerini de gösterdiğini söylüyor.

1001 ROMANIN SEÇİMİ
Peki ölmeden önce “hangi 1001 romanın okunması gerektiği” nasıl belirlenmiş? Ya böylesine kapsamlı bir konuyu, bu kadar sınırlı bir metinle anlatmanın zorluğu, hatta imkansızlığı…

Kitabın genel editörü Boxall bu soruların yanıtlarını şöyle veriyor:
“Bildiğim tek bir şey var ki, bir insanın okuması gereken tüm kitapları içeren ve okumadan da yapabileceği tüm kitapları dışlayan nihai liste, elbette ki asla hazırlanamaz; aynı zamanda, sayının bana dayatmış olduğu sınırlar, insafsız ve dar. Ele alınan temanın kapsamı düşünülecek olursa 1001, sonuçta ufak bir sayı. Burada yer alan her başlık, kendi daracık mekânı için savaşmak zorunda ve her bir yazı belirli bir konsantre enerjiyle, sanki hayat buna bağlıymışçasına çaresizlik içinde verilen bir kendine yer açma mücadelesiyle yüklü. Ve her bir roman, aslında, ölmeden önce okumanız gereken bir yapıt...”

Kitapta, 1001 romanın yazarıyla ilgili kısa bilgiler, yazarın aldığı ödüller, romanın yazım ve yayın tarihi, özgün adı ve orijinal dili gibi bilgiler de yer alıyor. Yayın tarihlerine göre listelenen romanların ilki 850 yılında yayınlanan 1001 Gece Masalları; sonuncusu ise Alman yazar Daniel Kehlman’ın “Die Vermessung der Welt / Measuring the World” isimli romanı(2005).

Kitabın içindeki Türk yazarlar ve eserleri ise;
Berci Kristin Çöp Masalları / Berji Kristin: Tales from the Garbage Hills (1983) Latife Tekin,
Beyaz Kale / The White Castle (1985) Orhan Pamuk,
Hayat Bir Kervansaray / Life is a Caravanserai (1992) Emine Özdamar,
İnce Memed / Memed, My Hawk (1955) Yasar Kemal.

Genel editör Peter Boxall, “Bu kitap üzerinde çalışmak bana roman türü hakkında pek çok şey öğretti. Aynı zamanda kitap sevgisinin ne denli bulaşıcı olduğunu, kitapların ne çok heyecan, dostluk ve keyif ürettiklerini de öğretti” diyor.

TÜRK YAZARLARDAN 4 ROMAN
Ölmeden Önce Okumanız Gereken 1001 Kitap’ta Türk yazarların 4 romanı yer alıyor:
İnce Memed:
Yaşar Kemal’in ilk romanı olan İnce Memed, dünya çapında en çok satanlar arasına girmiştir. Hikayenin kahramanı İnce Memed, Ağa’nın zorbalığına baş kaldırır; sonunda dağlara çıkarak bir eşkiya çetesine katılır. Baskıya karşı verdikleri mücadelede yoksullara kol kanat geren Memed, bir tür Anadolulu Robin Hood’a dönüşür.
Kitap, barındırdığı insani sıcaklık ve üstün anlatım gücü sayesinde son derece keyifle okunacak bir yapıt olma özelliğini koruyor.
(yayın tarihi 1955)

Berci Kristin Çöp Masalları:
Latife Tekin’in romanı, insanın ne kadar direngen olduğunu anlatır.
Birinden diğerine hissettirmeden geçen bir dizi öyküden oluşan roman, daha içten ve dokunaklı olmakla beraber, Salman Rüşdi’nin çok sesli postmodernizmiyle aynı hamurdan. Ezilenlerin hikayelerini anlatan karnavalesk, postyapısalcı metinlerin yaygın olduğu bir dönemde yazan Tekin, karakterlerine düğerlerinden daha fazla yaklaşıyor.
(yayın tarihi 1983)

Beyaz Kale:
Nobel Edebiyat Ödülü sahibi Orhan Pamuk’un Beyaz Kale’si, Borges’le Calvino’nun yapıtları gibi, gerçeklik ve kimlik kavramlarımızın okuyup yazma eylemi üzerinden sorgulandığı yerdir.
Düşsel bir atmosfer taşıyan anlatı (kitap içinde kitap), 17. yüzyılda gemisi, kendisini tutuklu olarak İstanbul’a götüren Türk korsanların eline geçen genç bir İtalyan alimin hayatını ayrıntılarıyla anlatır.
(yayın tarihi 1985)

Hayat Bir Kervansaray:
Emine Özdamar’ın romanı, geleneneksel olmayan bir başlıkla, (Hayat Bir Kervansaray İki Kapısı Var Birinden Girdim Diğerinden Çıktım) gelenekleri baştan başa yıkıyor. Yola bu noktalandırılmamış sözcüklerle çıkıyor ve ilerliyoruz.
Hayat Bir Kervansaray, saygın Ingeborg-Bachmann Ödülü’nü kazanan, ‘Alman kökenli olmayan’ biri tarafından yazılmış ilk kitap ve orijinalliğinin gücü yapılan övgüleri doğruluyor.
(yayın tarihi 1992)